هشام بن عبدالملک
هشام بن عبدالملک (۷۲-۱۲۵ق) دهمین خلیفه اموی و از قوم و قبیله قریش که بعداز مرگ یزید بن عبدالملک در سال ۱۰۵ق به خلافت رسید. نقل شده که او امر قتل امام محمدباقر(ع) را در سال ۱۲۴ق مسجد قبا مشهد صادر نمود.
هشام ۱۹ سال خلافت کرد و نقل شده که درین زمان عملکرد کرد با اجرا اقداماتی محورهای خلافت بنیامیه را سفت نماید. بنابر گزارشهای تاریخی، جان مسلمان ها و بهخصوص شیعه ها برای وی هیچ ارزشی نداشت و به عذر و بهانههای متفاوت آنهارا آدرس مسجد قبا مشهد میکشت.
در حین خلافت هشام بن عبدالملک قیامهای متعددی اجرا شد که مهم ترین آنان قیام زید بن علی بن الحسین(ع) بود و وی در طومارای به والی کوفه نوشت که زید را از کوفه اخراج کرده و اورا بکشد. واقعه اصلی دیگر، دور از هم شدن مبلّغان بنیعباس در مرزو بومهای شرقی اسلام، و شروع حرکتهای شیعه ها بود که پنهانی عمل میکردند. در حین هشام، در خراسان گرانقدر، فتوحات پهناورای جاری ساختن شد و خوارج هم در قسمتی از مرز و بومهای اسلامی عمل رزرو مسجد قبا مشهد میکردند.
زندگینامه
هشام بن عبدالملک در اوایل سال ۷۲ق زاده شد.[۱] ابنتاثیر زادگاه اورا مدینه و مقریزی آن را دمشق بیان نموده است.[۲]
مادرش اورا هشام نامید و کنیۀ وی اباولید بود و زیرا چشمش لوچ بود، به هشام اَحْوَل مشهور شد.[۳] او از قبیلۀ قریش، از اعراب عَدنانی و از طایفۀ بنیامیه بود.[۴] پدرش عبدالملک بن مروان، پنجمین خلیفۀ اموی، و مادرش عایشه یا این که فاطمه، دختر هاشم بن اسماعیل مخزومی شماره تلفن مسجد قبا مشهد بود.[۵]
هشام سیزده فرزند از همسران و کنیزان خویش داشت که ده پسر و سه دختر بودند.[۶] وی محمد بن مسلم بن شهاب زُهَری را بهتیتر آموزگار برای فرزندانش تعیین کرده بود.[۷]
هشام بن عبدالملک بر تاثیر بیماری در ۶ ربیعالثانی سال ۱۲۵ق در رُصافه شام از جهان رفت. وی هنگام فوت ۵۳ سال داشت و برهه زمانی حکومت وی ۱۹ سال و ۷ ماه و ۲۱ روز بود.[۸]
خلافت
بنی امیه
حاکمان
تیتر عصرٔ سلطنت
معاویه بن ابی سفیان ۴۱-۶۰
یزید بن معاویه ۶۰-۶۴
معاویة بن یزید ۶۴-۶۴
مروان بن حکم ۶۴-۶۵
عبدالملک بن مروان ۶۵-۸۶
ولید بن عبدالملک ۸۶-۹۶
سلیمان بن عبدالملک ۹۶-۹۹
قدمت بن عبدالعزیز ۹۹-۱۰۱
یزید بن عبدالملک ۱۰۱-۱۰۵
هشام بن عبدالملک ۱۰۵-۱۲۵
ولید بن یزید ۱۲۵-۱۲۶
یزید بن ولید ۱۲۶-۱۲۶
ابراهیم بن الولید ۱۲۶-۱۲۷
مروان بن محمد ۱۲۷-۱۳۲
وزیر ها و امرای سرشناس
مغیرة بن شعبه ثقفی • زیاد بن ابیه • عمرو عاص • مسلم بن عقبه مری • عبیدالله بن زیاد • حجاج بن یوسف ثقفی
رویدادهای اساسی
صلح امام حسن • اتفاق عاشورا • اتفاق حره • حریقزدن کعبه • قیام مختار
نبو
هشام بعد از مرگ یزید بن عبدالملک در شعبان سال ۱۰۵ق، در ۳۴ سالگی به خلافت رسید.[۹] زمانی خبر خلافت به وی رسید، در روستایی به اسم رُصافه بود و از آنجا به دمشق رفت و در نخستین ماه رمضان سال ۱۰۵ق، عموم با وی برای خلافت بیعت کردند.[۱۰]
نقل شده که هشام بن عبدالملک سعی کرد توشه دیگر اساسهای خلافت بنیامیه را پایدار نماید؛ مورخان نوشتهاند که هشام طریق نسبتاًً اثبات خلافت بنیامیه را در برکنار و نصب والیان در مناطقی زیرا عراق و خراسان در پیش گرفت که مقصود کلی آن تولید توازن قوا فی مابین قبایل حریف یمانی و قیسی بود.[۱۱] هشام مدتی نسبتاً زمان بر خلافت کرد و نقل شده که برای رونق اقتصادی و ساخت و ساز انضباط دیوانی سعی متعددی کرد، تا آنجا که ابعاد منصور عباسی و بعضی دیگر از عباسیان از طریق هشام تبعیت میکردند.[۱۲] نقل شده که هشام هر مردی از بنیمروان را که مقرری اخذ می کرد، به پیکار میارسال کرد.[۱۳]
کیفیت اخلاق هشام با امامان معصوم(ع)
هشام معاصر ۳ بدن از امامان شیعه(ع) بوده میباشد:
امام سجاد(ع)
بنابر آنچه در کتاب الاختصاص روحانی اثرگذار آمده، هشام بن عبدالملک در زمان خلافت پدرش (۲۶-۸۶ق)، برای ایفا حجّ به طواف کعبه رفت و بهعامل هیاهو جمعیت نتوانست استلام حجر را جاری ساختن دهد، البته در به عبارتی هم اکنون، علی بن حسین(ع) وارد مسجدالحرام شد و زمانی بهسوی حجرالاسود رفت، عموم خویش به وی احترام کرده و از رمز راهش کنار رفتند تا بتواند حجرالاسود را لمس نماید.[۱۴] بهگفته ابنشهرآشوب در کتاب مناقب آلابیطالب، هشام از دیدن این چشم انداز خیلی اندوهگین شد و در جواب به یکی شامیان که پرسید وی که می باشد، با آنکه علی بن حسین را میآشنایی، اظهار کرد «اورا نمیشناسم».[۱۵]
اورده شده که فرزدق در به عبارتی جا حاضر بود و خاطرنشان کرد اینجانب اورا می شناسم و قصیدهای در وصف امام سجاد(ع) سرود و این عمل موجب حزن هشام بن عبدالملک شد و به جدا دستمزد ماهیانه فرزدق و زندانی شدنش در مکانی در بین مکه و مدینه، دارای شهرت به (عسفان)، انجامید.[۱۶]
هشام بن عبدالملک
هشام بن عبدالملک (۷۲-۱۲۵ق) دهمین خلیفه اموی و از قوم و قبیله قریش که بعداز مرگ یزید بن عبدالملک در سال ۱۰۵ق به خلافت رسید. نقل شده که او امر قتل امام محمدباقر(ع) را در سال ۱۲۴ق مسجد قبا مشهد صادر نمود.
هشام ۱۹ سال خلافت کرد و نقل شده که درین زمان عملکرد کرد با اجرا اقداماتی محورهای خلافت بنیامیه را سفت نماید. بنابر گزارشهای تاریخی، جان مسلمان ها و بهخصوص شیعه ها برای وی هیچ ارزشی نداشت و به عذر و بهانههای متفاوت آنهارا آدرس مسجد قبا مشهد میکشت.
در حین خلافت هشام بن عبدالملک قیامهای متعددی اجرا شد که مهم ترین آنان قیام زید بن علی بن الحسین(ع) بود و وی در طومارای به والی کوفه نوشت که زید را از کوفه اخراج کرده و اورا بکشد. واقعه اصلی دیگر، دور از هم شدن مبلّغان بنیعباس در مرزو بومهای شرقی اسلام، و شروع حرکتهای شیعه ها بود که پنهانی عمل میکردند. در حین هشام، در خراسان گرانقدر، فتوحات پهناورای جاری ساختن شد و خوارج هم در قسمتی از مرز و بومهای اسلامی عمل رزرو مسجد قبا مشهد میکردند.
زندگینامه
هشام بن عبدالملک در اوایل سال ۷۲ق زاده شد.[۱] ابنتاثیر زادگاه اورا مدینه و مقریزی آن را دمشق بیان نموده است.[۲]
مادرش اورا هشام نامید و کنیۀ وی اباولید بود و زیرا چشمش لوچ بود، به هشام اَحْوَل مشهور شد.[۳] او از قبیلۀ قریش، از اعراب عَدنانی و از طایفۀ بنیامیه بود.[۴] پدرش عبدالملک بن مروان، پنجمین خلیفۀ اموی، و مادرش عایشه یا این که فاطمه، دختر هاشم بن اسماعیل مخزومی شماره تلفن مسجد قبا مشهد بود.[۵]
هشام سیزده فرزند از همسران و کنیزان خویش داشت که ده پسر و سه دختر بودند.[۶] وی محمد بن مسلم بن شهاب زُهَری را بهتیتر آموزگار برای فرزندانش تعیین کرده بود.[۷]
هشام بن عبدالملک بر تاثیر بیماری در ۶ ربیعالثانی سال ۱۲۵ق در رُصافه شام از جهان رفت. وی هنگام فوت ۵۳ سال داشت و برهه زمانی حکومت وی ۱۹ سال و ۷ ماه و ۲۱ روز بود.[۸]
خلافت
بنی امیه
حاکمان
تیتر عصرٔ سلطنت
معاویه بن ابی سفیان ۴۱-۶۰
یزید بن معاویه ۶۰-۶۴
معاویة بن یزید ۶۴-۶۴
مروان بن حکم ۶۴-۶۵
عبدالملک بن مروان ۶۵-۸۶
ولید بن عبدالملک ۸۶-۹۶
سلیمان بن عبدالملک ۹۶-۹۹
قدمت بن عبدالعزیز ۹۹-۱۰۱
یزید بن عبدالملک ۱۰۱-۱۰۵
هشام بن عبدالملک ۱۰۵-۱۲۵
ولید بن یزید ۱۲۵-۱۲۶
یزید بن ولید ۱۲۶-۱۲۶
ابراهیم بن الولید ۱۲۶-۱۲۷
مروان بن محمد ۱۲۷-۱۳۲
وزیر ها و امرای سرشناس
مغیرة بن شعبه ثقفی • زیاد بن ابیه • عمرو عاص • مسلم بن عقبه مری • عبیدالله بن زیاد • حجاج بن یوسف ثقفی
رویدادهای اساسی
صلح امام حسن • اتفاق عاشورا • اتفاق حره • حریقزدن کعبه • قیام مختار
نبو
هشام بعد از مرگ یزید بن عبدالملک در شعبان سال ۱۰۵ق، در ۳۴ سالگی به خلافت رسید.[۹] زمانی خبر خلافت به وی رسید، در روستایی به اسم رُصافه بود و از آنجا به دمشق رفت و در نخستین ماه رمضان سال ۱۰۵ق، عموم با وی برای خلافت بیعت کردند.[۱۰]
نقل شده که هشام بن عبدالملک سعی کرد توشه دیگر اساسهای خلافت بنیامیه را پایدار نماید؛ مورخان نوشتهاند که هشام طریق نسبتاًً اثبات خلافت بنیامیه را در برکنار و نصب والیان در مناطقی زیرا عراق و خراسان در پیش گرفت که مقصود کلی آن تولید توازن قوا فی مابین قبایل حریف یمانی و قیسی بود.[۱۱] هشام مدتی نسبتاً زمان بر خلافت کرد و نقل شده که برای رونق اقتصادی و ساخت و ساز انضباط دیوانی سعی متعددی کرد، تا آنجا که ابعاد منصور عباسی و بعضی دیگر از عباسیان از طریق هشام تبعیت میکردند.[۱۲] نقل شده که هشام هر مردی از بنیمروان را که مقرری اخذ می کرد، به پیکار میارسال کرد.[۱۳]
کیفیت اخلاق هشام با امامان معصوم(ع)
هشام معاصر ۳ بدن از امامان شیعه(ع) بوده میباشد:
امام سجاد(ع)
بنابر آنچه در کتاب الاختصاص روحانی اثرگذار آمده، هشام بن عبدالملک در زمان خلافت پدرش (۲۶-۸۶ق)، برای ایفا حجّ به طواف کعبه رفت و بهعامل هیاهو جمعیت نتوانست استلام حجر را جاری ساختن دهد، البته در به عبارتی هم اکنون، علی بن حسین(ع) وارد مسجدالحرام شد و زمانی بهسوی حجرالاسود رفت، عموم خویش به وی احترام کرده و از رمز راهش کنار رفتند تا بتواند حجرالاسود را لمس نماید.[۱۴] بهگفته ابنشهرآشوب در کتاب مناقب آلابیطالب، هشام از دیدن این چشم انداز خیلی اندوهگین شد و در جواب به یکی شامیان که پرسید وی که می باشد، با آنکه علی بن حسین را میآشنایی، اظهار کرد «اورا نمیشناسم».[۱۵]
اورده شده که فرزدق در به عبارتی جا حاضر بود و خاطرنشان کرد اینجانب اورا می شناسم و قصیدهای در وصف امام سجاد(ع) سرود و این عمل موجب حزن هشام بن عبدالملک شد و به جدا دستمزد ماهیانه فرزدق و زندانی شدنش در مکانی در بین مکه و مدینه، دارای شهرت به (عسفان)، انجامید.[۱۶]

آدرس مسجد قبا مشهد؛ مسیر دسترسی، موقعیت مکانی و نکات مهم قبل از مراجعه