خصوصیتها
رجال برقی مثلا اثرها رجالی میباشد که به ترتیب طبقات راویان تألیف گردیدهاست. دراین نحوه، راویان روایات بر طبق طبقهای که به آن وابستگی داشتهاند یا این که به عبارت دیگر، مبتنی بر هنگامی که در آن زیستهاند و امامی که از وی قصه کردهاند، فهرست مسجد قبا مشهد می گردند.
از فی مابین منابع پنجگانه رجالی، رجال برقی، در کنار رجال روحانی طوسی، در همین مجموعه جای دارد. دراین روش، دسترسی دانشمندان به طبقه راوی و تشخیص احادیث مرفوعه (روایتی که اسم برخی از راویان آن حذف گردیده باشد)، راحتخیس آدرس مسجد قبا مشهد میشود.[۱۲]
رجال برقی در کل ۱۴۵۱ راوی را معرفی نموده است که در مقایسه با چهار کتاب رجالی دیگر (رجال نجاشی با ۱۲۶۹ راوی، رجال کشی با ۱۱۵۱ راوی، رجال روحانی طوسی با ۶۴۲۹ راوی و الفهرست روحانی طوسی با ۹۱۲ راوی) در درجه دوم جای دارد.[۱۳] این تاثیر بعداز بیان راویان روایات به ترتیب تاریخی و از بعدازظهر فرستاده اسلام(ص) تا فرصت امام عسکری(ع)، اسامی راویان زن را نیز به همین ترتیب بیان رزرو مسجد قبا مشهد نموده است.[۱۴]
برقی کتابش را با معرفی اصحاب نبی خداوند(ص) استارت نموده است و اول اسم از آنِ سلمان ابن الإسلام، آزاد گردیده رسول(ص) میباشد.[۱۵] و واپسین اسم در اصحاب فرستاده معبود(ص) عرفة الأزدي میباشد. نقطه نهایی قسمت معرفی شش نفر از مهاجرین و شش نفر از انصار میباشد که با خلافت ابوبکر مخالفت کردند. مهاجرین عبارتنداز: ابوذر، سلمان، خالد بن سعید، مقداد، بریده اسلمی وعمار و انصار عبارتند از: خزيمة بن اثبات، سهل وآسان بن حنیف، و ابو الهیثم بن تیهان، قیس بن سعد بن عباده خزرجی، ابی بن کعب و ابوایوب انصاری. خالد بن سعید بن عاص اول کسی بود که با خطاب قراردادن ابوبکر به فضائل امیرالمؤمنین و اهلبیت(ع) از گویش رسول(ص) در روز مبارزه قریظه اشاره نمود که فرستاده(ص) امیرالمؤمنین را از سوی آفریدگار تحت عنوان امام بعد از خود و اهلبیتش را تحت عنوان وارثان بعد از خود معرفی شماره تلفن مسجد قبا مشهد کرد. [۱۶]
عیب گیری تالیف کننده و تاثیر
رجال برقی در عین آوازه بسیار، در مباحث تخصصی دانش رجال با دو عیب گیری یار و همدم میباشد: اصل انتساب کتاب به بستگان برقی پذیرفته گردیده است، البته در انتساب آن به احمد برقی ملاحظاتی وجود دارااست. به گفته روضه خوان طوسی و نجاشی، احمد برقی ثقه بوده البته از راویان ضعیف ماجرا کرده و بر احادیث مرسل (فارغ از گواهی بدون نقص) توکل نموده است.[۱۷] ولی با فرض اینکه کتاب از اثر ها احمد برقی نباشد، گونه های فوق متوجه این تاثیر نخواهد بود. نقطه ضعف دیگر رجال برقی را درین دانستهاند که فقط اسم راوایان روایات را در طبقات متعدد بیان کرده، البته اشارهای به واحد سنجش اعتبار آن ها نداشته میباشد.[۱۸]
ورژنهای خطی و چاپی
تا کنون شش ورژن خطی از این کتاب گزینه استناد دانشمندان و مصححان قرار گرفته میباشد، که عبارتند از: دو ورژن در کتابخانه محدث ارموی؛[۱۹] یک ورژن در کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی؛[۲۰] یک ورژن در کتابخانه آستان قدس رضوی؛[۲۱] یک ورژن در راس احیاء تراث اسلامی؛[۲۲] سید کاظم موسوی میاموی، مصحح اولیه چاپ کتاب، از رویت ورژنای دیگر خبر داده، البته ویژگی ها آن را بیان نکرده میباشد.[۲۳]
رجال برقی چهار ورژن چاپ گردیده نیز داراست:
تصحیح سید کاظم موسوی میاموی و ذیل لحاظ سیدجلالالدین محدث ارموی، انتشارات دانش کده طهران، ۱۳۸۳ش.
استیناف جواد قیومی اصفهانی، موسسه تکثیر اسلامی، ۱۴۱۹ق.
بازرسی دکتر معالج ثامر کاظم عبدالخفاجی، کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی، ۱۴۲۸ق.
رسیدگی و تعلیق حیدر محمد علی بغدادی، تسلط آیتالله جعفر سبحانی، موسسه امام درستگو (ع)، ۱۴۳۳ق.
خصوصیتها
رجال برقی مثلا اثرها رجالی میباشد که به ترتیب طبقات راویان تألیف گردیدهاست. دراین نحوه، راویان روایات بر طبق طبقهای که به آن وابستگی داشتهاند یا این که به عبارت دیگر، مبتنی بر هنگامی که در آن زیستهاند و امامی که از وی قصه کردهاند، فهرست مسجد قبا مشهد می گردند.
از فی مابین منابع پنجگانه رجالی، رجال برقی، در کنار رجال روحانی طوسی، در همین مجموعه جای دارد. دراین روش، دسترسی دانشمندان به طبقه راوی و تشخیص احادیث مرفوعه (روایتی که اسم برخی از راویان آن حذف گردیده باشد)، راحتخیس آدرس مسجد قبا مشهد میشود.[۱۲]
رجال برقی در کل ۱۴۵۱ راوی را معرفی نموده است که در مقایسه با چهار کتاب رجالی دیگر (رجال نجاشی با ۱۲۶۹ راوی، رجال کشی با ۱۱۵۱ راوی، رجال روحانی طوسی با ۶۴۲۹ راوی و الفهرست روحانی طوسی با ۹۱۲ راوی) در درجه دوم جای دارد.[۱۳] این تاثیر بعداز بیان راویان روایات به ترتیب تاریخی و از بعدازظهر فرستاده اسلام(ص) تا فرصت امام عسکری(ع)، اسامی راویان زن را نیز به همین ترتیب بیان رزرو مسجد قبا مشهد نموده است.[۱۴]
برقی کتابش را با معرفی اصحاب نبی خداوند(ص) استارت نموده است و اول اسم از آنِ سلمان ابن الإسلام، آزاد گردیده رسول(ص) میباشد.[۱۵] و واپسین اسم در اصحاب فرستاده معبود(ص) عرفة الأزدي میباشد. نقطه نهایی قسمت معرفی شش نفر از مهاجرین و شش نفر از انصار میباشد که با خلافت ابوبکر مخالفت کردند. مهاجرین عبارتنداز: ابوذر، سلمان، خالد بن سعید، مقداد، بریده اسلمی وعمار و انصار عبارتند از: خزيمة بن اثبات، سهل وآسان بن حنیف، و ابو الهیثم بن تیهان، قیس بن سعد بن عباده خزرجی، ابی بن کعب و ابوایوب انصاری. خالد بن سعید بن عاص اول کسی بود که با خطاب قراردادن ابوبکر به فضائل امیرالمؤمنین و اهلبیت(ع) از گویش رسول(ص) در روز مبارزه قریظه اشاره نمود که فرستاده(ص) امیرالمؤمنین را از سوی آفریدگار تحت عنوان امام بعد از خود و اهلبیتش را تحت عنوان وارثان بعد از خود معرفی شماره تلفن مسجد قبا مشهد کرد. [۱۶]
عیب گیری تالیف کننده و تاثیر
رجال برقی در عین آوازه بسیار، در مباحث تخصصی دانش رجال با دو عیب گیری یار و همدم میباشد: اصل انتساب کتاب به بستگان برقی پذیرفته گردیده است، البته در انتساب آن به احمد برقی ملاحظاتی وجود دارااست. به گفته روضه خوان طوسی و نجاشی، احمد برقی ثقه بوده البته از راویان ضعیف ماجرا کرده و بر احادیث مرسل (فارغ از گواهی بدون نقص) توکل نموده است.[۱۷] ولی با فرض اینکه کتاب از اثر ها احمد برقی نباشد، گونه های فوق متوجه این تاثیر نخواهد بود. نقطه ضعف دیگر رجال برقی را درین دانستهاند که فقط اسم راوایان روایات را در طبقات متعدد بیان کرده، البته اشارهای به واحد سنجش اعتبار آن ها نداشته میباشد.[۱۸]
ورژنهای خطی و چاپی
تا کنون شش ورژن خطی از این کتاب گزینه استناد دانشمندان و مصححان قرار گرفته میباشد، که عبارتند از: دو ورژن در کتابخانه محدث ارموی؛[۱۹] یک ورژن در کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی؛[۲۰] یک ورژن در کتابخانه آستان قدس رضوی؛[۲۱] یک ورژن در راس احیاء تراث اسلامی؛[۲۲] سید کاظم موسوی میاموی، مصحح اولیه چاپ کتاب، از رویت ورژنای دیگر خبر داده، البته ویژگی ها آن را بیان نکرده میباشد.[۲۳]
رجال برقی چهار ورژن چاپ گردیده نیز داراست:
تصحیح سید کاظم موسوی میاموی و ذیل لحاظ سیدجلالالدین محدث ارموی، انتشارات دانش کده طهران، ۱۳۸۳ش.
استیناف جواد قیومی اصفهانی، موسسه تکثیر اسلامی، ۱۴۱۹ق.
بازرسی دکتر معالج ثامر کاظم عبدالخفاجی، کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی، ۱۴۲۸ق.
رسیدگی و تعلیق حیدر محمد علی بغدادی، تسلط آیتالله جعفر سبحانی، موسسه امام درستگو (ع)، ۱۴۳۳ق.
آدرس مسجد قبا مشهد؛ مسیر دسترسی، موقعیت مکانی و نکات مهم قبل از مراجعه